د امیندوارۍ د مخنیوي ډیری درمل د ډاکټر نسخې ته اړتیا لري.

د امیندوارۍ مخنیوي په اړه د بحث لپاره، تاسو کولی شئ د ډاکټولیب له لارې د لاندې ډاکټرانو سره د ملاقات وخت واخلئ:

• د نسايي ولادي متخصص
• قابله.

ولولئ: د Refugees.info د معلوماتو پاڼې " په ډاکټولیب کې د ملاقات وخت نیول " او " د نسایی متخصص ته تلل"

ستاسو ډاکټر هم کولی شي تاسو ته ستاسو د وضعیت لپاره د امیندوارۍ ترټولو مناسب درمل په اړه مشوره درکړي.

د امیندوارۍ د مخنیوي ډېرې مختلفې لارې شته.

د امیندوارۍ مخنیوی په 3 ډوله وېشل کېږي:

میخانیکي مخنیوی (Contraception mécanique)

په دې طریقه کې د جنسي اړیکې پر مهال یوه فزیکي خنډ کارول کېږي.

دا خنډ د دې مخه نیسي چې سپرم هګۍ (Ovule) ته ورسېږي او القاح رامنځته شي.

هورموني مخنیوی (Contraception hormonale)

دا ډول مخنیوی په دوامداره توګه پر بدن اغېزه کوي.

هورمونونه هغه طبیعي مواد دي چې په بدن کې جوړېږي او د ډېرو چارو کنټرول کوي، لکه:

• میاشتنی عادت (حیض)
• مزاج او احساسات

هورموني مخنیوی اضافي هورمونونه برابروي ترڅو د امیندوارۍ مخه ونیسي.

دایمي مخنیوی (Stérilisation)

• دا یوه دایمي طریقه ده چې د تل لپاره د امیندوارۍ مخه نیسي.
• له دې طریقې وروسته عموماً نور د ماشوم لرلو امکان نه وي.

میخانیکي امیندوارۍ ضد درمل د فزیکي خنډ په توګه عمل کوي، نو دوی ستاسو په فزیکي او رواني احساس هیڅ اړخیزه اغیزه نلري.

1. کنډوم

کنډوم یو کوچنی پلاستیکي وسیله ده چې د جماع په وخت کې د تناسلي غړې ته ور اغوستل کیږي کیږي ترڅو د انزال په وخت کې منی وساتي. ځینې کنډومونه د تناسلي آلې شاوخوا ایښودل کیږي، پداسې حال کې چې نور یې په مهبل کې داخلیږي.

د کنډوم اخیستلو لپاره ډاکټر ته اړتیا نشته:

• که تاسو د 26 کلونو څخه کم عمر لرئ، نو تاسو یې په درملتون کې یا د کورنۍ پلان جوړونې مرکز کې وړیا ترلاسه کولی شئ.
• تاسو کولی شئ دا په سوپر مارکیټ کې یا په سړک کې د پلورونکو ماشینونو څخه هم واخلئ.

2. د رحم دننه د مسو وسیله (IUD)

سټیریلیټ یو کوچنی، T شکل لرونکی وسیله ده چې د نسایی متخصص یا قابله لخوا رحم (د اندام په سر کې) داخلیږي. ستریلیت د مسو څخه جوړ شوی، یو فلز چې سپرم وژني، په دې توګه د امیندوارۍ مخه نیسي.

د سټیریلیټ (Stérilet / DIU) ترلاسه کولو لپاره باید لومړی د نسایي او ولادي متخصص (Gynécologue) یا قابلې (Sage-femme) سره وخت واخلئ. هغوی به تاسو ته نسخه درکړي ترڅو سټیریلیټ له درملتون (Pharmacie) څخه واخلئ. وروسته، ډاکټر یا قابله سټیریلیټ ستاسو د رحم (Utérus) دننه ځای پر ځای کوي. تاسو کولی شئ سټیریلیټ تر 5 کلونو پورې وساتئ. له دې مودې وروسته باید پخوانی سټیریلیټ لرې او نوی سټیریلیټ ځای پر ځای شي.

هورموني د امیندوارۍ ضد طریقې ستاسو په بدن کې د هورمونونو اندازه بدلوي. له همدې امله ځینې جانبي اغېزې رامنځته کېدای شي، لکه: د وزن بدلون، د مزاج بدلون، د فزیکي حالت یا روغتیا د احساس بدلون

1. د امیندوارۍ ضد ګولۍ (Pilule)

ګولۍ یو درمل دی چې باید هره ورځ واخیستل شي. دا یوه هورموني د امیندوارۍ ضد طریقه ده چې ستاسو پر هورمونونو اغېزه کوي او د امیندوارۍ مخه نیسي.

د ګولۍ د ترلاسه کولو لپاره باید د ښځو متخصص ډاکټر، قابله یا خپل کورني ډاکټر سره مشوره وکړئ. هغوی به نسخه درکړي ترڅو درمل له درملتون څخه واخلئ او د روغتیايي کارکوونکي لارښوونې تعقیب کړئ.

2. هورموني سټیریلیټ (DIU hormonal)

هورموني سټیریلیټ یو کوچنی د T شکل لرونکی وسیله ده چې د ښځو متخصص ډاکټر یا قابله یې د رحم دننه ځای پر ځای کوي.

دا وسیله بدن ته هورمونونه خوشې کوي ترڅو د امیندوارۍ مخه ونیسي.

د سټیریلیټ ترلاسه کولو لپاره لومړی د ډاکټر یا قابلې سره وخت واخلئ. نسخه ترلاسه کړئ او سټیریلیټ له درملتون څخه واخلئ. بیا ډاکټر یا قابله سټیریلیټ د رحم دننه ځای پر ځای کوي. تاسو کولی شئ دا سټیریلیټ تر 5 کلونو پورې وساتئ، او وروسته باید نوی واچول شي.

3. هورموني امپلانټ (Implant hormonal)

امپلانټ یو کوچنی پلاستیکي لرګی دی چې د لاس د پوستکي لاندې ځای پر ځای کېږي. دا وسیله بدن ته هورمونونه خوشې کوي ترڅو د امیندوارۍ مخه ونیسي.

د امپلانټ ترلاسه کولو لپاره لومړی د ډاکټر یا قابلې سره وخت واخلئ. نسخه ترلاسه کړئ ترڅو امپلانټ او د بې‌حسۍ کریم له درملتون څخه واخلئ. بیا ډاکټر یا قابله امپلانټ د ستنې په وسیله د لاس د پوستکي لاندې ږدي. امپلانټ تر 3 کلونو پورې اغېزمن پاتې کېږي، او وروسته باید نوی ځای پر ځای شي.

4. هورموني پیچ (Patch hormonal)

پیچ د چسپناک پټۍ په څېر دی چې پر پوستکي نښلول کېږي. دا د بدن له لارې هورمونونه خوشې کوي او د امیندوارۍ مخه نیسي. پیچ د بدن په لاندې برخو کې لګېدلی شي، لاس،نس (خیټه)، د ملا ښکته برخه

د پیچ ترلاسه کولو لپاره د ډاکټر یا قابلې نسخه ته اړتیا ده. پیچ له درملتون څخه واخلئ.

بیا:

• د 3 اونیو لپاره هره اونۍ پیچ بدل کړئ.
• یوه اونۍ پرته له پیچ تېره کړئ.
• وروسته همدا دوره بیا تکرار کړئ.

5. د مهبل حلقه (Anneau vaginal)

د مهبل حلقه یو نرم پلاستیکي حلقوي وسیله ده چې د مهبل (واژن) دننه ځای پر ځای کېږي، لکه د ټامپون په څېر. دا حلقه بدن ته هورمونونه خوشې کوي ترڅو د امیندوارۍ مخه ونیسي.

د حلقې ترلاسه کولو لپاره د ښځو متخصص ډاکټر یا قابلې سره وخت واخلئ. نسخه ترلاسه کړئ او حلقه له درملتون څخه واخلئ.

بیا:

• حلقه خپله د مهبل دننه کېږدئ.
• د 3 اونیو لپاره یې وساتئ.
• یوه اونۍ یې وباسئ.
• وروسته نوې دوره پیل کړئ.

دایمي د امیندوارۍ مخنیوی هغه جراحي عملیات دي چې د هغو کسانو لپاره ترسره کېږي چې په بشپړ ډاډ سره نور نه غواړي ماشومان ولري.

ځکه چې له دې پرېکړې څخه بېرته ګرځېدل عموماً ممکن نه وي، نو لومړی به تاسو د ډاکټر سره مشوره وکړئ. ډاکټر به له تاسو سره خبرې وکړي ترڅو ډاډ ترلاسه کړي چې دا ستاسو خپله او پخه پرېکړه ده. تاسو باید لیکلې رضايت (Consentement écrit) ورکړئ، یعنې په یوه سند کې ولیکئ او لاسلیک یې کړئ چې تاسو د عملیاتو سره موافق یاست. له عملیاتو مخکې باید څو میاشتې انتظار هم وکړئ.

د دایمي امیندوارۍ مخنیوي دوه اصلي طریقې شته:

• د هګۍ لېږدوونکو نلونو تړل (Ligature des trompes) – د ښځو لپاره: دا یو جراحي عملیات دی چې د ښځې د هګۍ لېږدوونکي نلونه (Trompes) بندوي یا تړي. په دې توګه هګۍ رحم ته نه رسېږي او امیندوارۍ نه شي رامنځته کېدای.
• وازېکتومي (Vasectomie) – د نارینه وو لپاره: دا یو جراحي عملیات دی چې هغه نلونه بندوي چې سپرم له خصیو څخه مني (Sperme) ته رسوي. له دې امله سپرم په مني کې نه وي او امیندوارۍ نه رامنځته کېږي.

د امیندوارۍ هر ډول طریقه ګټې او زیانونه لري.

دا هم ډېره مهمه ده چې د امیندوارۍ د مخنیوي لپاره هغه طریقه ومومئ چې ستاسو لپاره سمه وي. که چیرې د امیندوارۍ د مخنیوي طریقه د درد، ناراحتۍ لامل شي، یا نور مناسبه نه وي، نو تاسو باید د هغې د بدلولو لپاره د خپل نسایی ولادي ډاکټر یا قابلې سره لیدنه وکړئ.